೩. ಜೋಗುಳ- ಒಂದು ಶಬ್ಧ ಮಿಮಾಂಸೆ
ಚಿಕ್ಕ ಮಕ್ಕಳು ನಿದ್ದೆ ಹೋಗಲೆಂದು ತೊಟ್ಟಿಲು ತೂಗುವಾಗ ತಾಯಂದಿರು ಹಾಡುವ (ಅಥವಾ ಹಾಡುತಿದ್ದ) “ಜೋಗುಳ” ಎಂಬ ಮಧುರ ಪದದ ಮೂಲ ಏನು? ಮನಸ್ಸನ್ನು ಕಾಡಿದ ಈ ಪದಕ್ಕೆ ನನಗೆ ತಿಳಿದ ಕನ್ನಡದ ಪದಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ ಹುಡುಕಾಡಿದರೂ ಜೋಗುಳದ ಪದಾರ್ಥ(ಪದ +ಅರ್ಥ ) ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಮೂಲದ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಸೂಚನೆ ದೊರೆಯಲಿಲ್ಲ. ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ಇರುವ, ತುಳು ಭಾಷಿಕರಿಗೆ “ಜೋಗುಳ” (=ಮಕ್ಕಳ ನಿದ್ದೆ ಹಾಡು) ಎಂದಾಗ ಮೊದಲಿಗೆ ಮನಸಿಗೆ ಬರುವುದು ತುಳುವಿನ “ಜೋಕುಳು”(=ಮಕ್ಕಳು) ಎಂಬ ಸಮಾಂತರ ಧ್ವನಿಯ ಶಬ್ಧ. “ಜೋಕುಳು” ಶಬ್ಧ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಈಗಂತೂ ಇದ್ದಂತಿಲ್ಲ; ಹಿಂದೆ ಒಂದಾನೊಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಿರಬಹುದು. ಈ ಎರಡು ಶಬ್ಧ ಗಳಿಗೆ ಏನಾದರೂ ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂಧವಿ(ದ್ದಿ)ರ ಬಹುದೆ? ತುಳುವಿನಲ್ಲಿ “ಜೋಗುಳ” ಶಬ್ಧ ನಿಘಂಟಿನಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಕೆ ಕಡಿಮೆ. ತುಳುವಿನ “ಜೋಕುಳು(ಲು)” ಎಂಬುವುದು “ಜೋವುಕುಳು” (=ಜೀವಿಗಳು) ಎಂಬುದರ ಮೊಟಕುಗೊಳಿಸಿದ ಪರ್ಯಾಯ ರೂಪ. ತುಳುವಿನಲ್ಲಿ “ಜೋವು”(=ಜೀವಿ , > ವ್ಯಕ್ತಿ) ಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರ ಇರುವ ಶಬ್ಧಗಳು “ಜೂವ” (=ಜೀವ), “ಜೂವನ” (=ಜೀವನ). ಒಂದು ವರ್ಗದ ತುಳುವರು “ಜೋವು” (=ಜೀವಿ) ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಹೆಣ್ಣು ಅಥವಾ ಹೆಣ್ಣುಮಗಳು ಎಂಬರ್ಥದಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಉಳಿದವರು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗ...